In de vorige artikelen hebben wij onderzocht waarom het onderdrukken van klachten geen integratie vormt en waarom het begrijpen van de oorsprong van uw angst nog niet gelijkstaat aan lichamelijke veiligheid. Maar wat gebeurt er wanneer activatie niet alleen terugkeert, maar ook langdurig aanhoudt?
In dit derde en laatste deel van de reeks over hoe uw zenuwstelsel leert omgaan met angst en stress, bespreken we wat er gebeurt wanneer uw systeem niet meer vanzelf herstelt. Ook dit artikel is gebaseerd op het webinar "De doorbraak in uw zenuwstelsel die angst en stress eindelijk doorbreekt" van Marlies voor Breinfijn.
Misschien voelt u zich al geruime tijd vermoeid. Niet zomaar moe na een drukke dag, maar diep uitgeput. U slaapt, maar wordt niet uitgerust wakker. Zelfs kleine taken vergen veel energie.
Er is geen sprake meer van acute paniek. Geen extreme pieken. Toch ervaart u geen echte rust.
Wat hier vaak voorkomt, is chronische activatie.
Wanneer het alarm niet meer stopt
Je zenuwstelsel is bedoeld om tijdelijk te reageren op gevaar. Daarna hoort het weer terug te schakelen naar herstel.
Wanneer spanning gedurende langere tijd aanwezig is, blijft dat alarm gedeeltelijk geactiveerd. Mogelijk niet op volle kracht, maar wel voortdurend aanwezig.
In het eerste artikel, "Waarom symptoombestrijding geen integratie is is”, bespraken we waarom Tijdelijke verlichting leidt niet automatisch tot blijvende verandering. Wanneer de activatie echter langdurig aanhoudt, blijft niet alleen het patroon intact — ook uw herstelvermogen komt onder druk te staan.
Verlies van herstelvermogen
Chronische activatie kost energie. Zelfs als je weinig doet, draait er intern veel.
Op termijn merkt u dat u minder aankunt dan vroeger. Wat eerder draaglijk was, voelt nu als te veel. Dat betekent niet dat u zwakker bent geworden. Het betekent dat uw systeem gedurende lange tijd onder spanning heeft gestaan.
Waarom rust alleen niet volstaat
Wanneer u merkt dat u overspannen raakt, lijkt minder doen de oplossing. Rust is belangrijk. Echter, uw systeem herstelt niet automatisch wanneer de onderliggende activatie blijft bestaan.
U kunt op de bank liggen terwijl uw lichaam intern alert blijft.
Chronische activatie vereist niet alleen een vermindering van de belasting, maar ook het geleidelijke herstel van de regulatie.
Verlies van veerkracht
Misschien merkt u dat u minder aankunt dan vroeger. Wat eerder een kleine tegenslag was, voelt nu overweldigend.
Dat betekent niet dat u zwakker bent geworden. Het betekent dat uw systeem gedurende lange tijd onder spanning heeft gestaan.
Het herstelvermogen vermindert wanneer er onvoldoende periodes van daadwerkelijke ontspanning zijn geweest.
Regulatie heropbouwen
Dat begint met het opmerken van subtiele signalen van activatie voordat deze escaleren. In kleine momenten waarin uw systeem kan ervaren dat het veilig is om te ontspannen.
Chronische spanning bouwt zich geleidelijk op in de loop van de tijd. Het herstel hiervan vindt eveneens geleidelijk plaats in de loop van de tijd.
Wanneer u merkt dat uw herstelvermogen verminderd is en u vastloopt in terugkerende activatie, kan het nuttig zijn om hierbij begeleid te worden.
In het No Stress Programma leer hoe u stap voor stap uw regulatievermogen heropbouwt en uw zenuwstelsel ondersteunt bij een duurzaam herstel.